Zgodnie z orzecznictwem NSA (zob. wyrok z 6 kwietnia 2023 r., sygn. I FSK 1449/20), obowiązująca w Polsce definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa (ZCP) jest niezgodna z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Punktem odniesienia dla stanowiska NSA jest wyrok TSUE z 27 listopada 2003 r. w sprawie C-497/01, Zita Modes, w którym Trybunał podkreślił, że zbycie przedsiębiorstwa lub jego niezależnej części podlega wyłączeniu z opodatkowania VAT, o ile umożliwia kontynuowanie niezależnej działalności gospodarczej przez nabywcę. Kluczowe jest zatem nie formalne wyodrębnienie majątkowe i organizacyjne składników, ale ich zdolność do prowadzenia samodzielnie działalności i zamiar kontynuacji tej działalności przez nabywcę.

NSA uznał, że polskie przepisy nadmiernie formalizują definicję ZCP, koncentrując się m.in. na wymogu wyodrębnienia w strukturze organizacyjnej i rachunkowej, podczas gdy prawo unijne opiera się na funkcjonalnej i celowościowej wykładni – liczy się realna możliwość kontynuacji działalności, a nie formalne etykiety. Co więcej, zgodnie z orzecznictwem TSUE, nawet zbycie wyłącznie składników rzeczowych może w pewnych przypadkach stanowić przekazanie zorganizowanej części przedsiębiorstwa, jeśli całość pozwala na samodzielne działanie gospodarcze.

W związku z wyrokiem NSA oraz koniecznością dostosowania przepisów krajowych do prawa unijnego, proponujemy zmianę definicji zorganizowanej części przedsiębiorstwa w ustawie o VAT.

Proponowana nowa definicja:

Zorganizowana części przedsiębiorstwa to zespół składników materialnych i ewentualnie niematerialnych, które łącznie są wystarczające do prowadzenia samodzielnej działalności gospodarczej, pod warunkiem, że nabywca zamierza prowadzić nabyte przedsiębiorstwo lub zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Naszym zdaniem taka definicja jest prosta, zgodna z orzecznictwem, wolna od zbędnych formalizmów.


Chcesz dołączyć do zespołu ekspertów pracujących nad projektem Nowej Ustawy VAT? Napisz do nas: kontakt@nowaustawavat.pl

Wesprzyj projekt. Dowiedz się, jak możesz to zrobić: Finansowo – Nowa Ustawa VAT

Podobne artykuły:

  • 20-05-2026

    W niedawnym artykule opublikowanym na infor.pl opisano kontrowersyjną interpretację indywidualną, która miałaby stawiać pod znakiem zapytania bezpieczeństwo wysyłania wizualizacji faktur [...]

  • 19-05-2026

    Wprowadzenie Transakcje łańcuchowe – konstrukcja, w której kilka następujących po sobie dostaw tego samego towaru łączy się z jednokrotnym fizycznym [...]

  • 30-04-2026

    Zastanawialiście się kiedyś, jaką rolę w polskim systemie podatkowym pełnią kasy fiskalne? Na to pytanie starali się odpowiedzieć w najnowszym [...]