Zawiłość przepisów dotyczących VAT utrudnia przedsiębiorcom codzienne funkcjonowanie. Brak jednoznaczności powoduje spory interpretacyjne, co generuje dodatkowe koszty i pochłania czas poświęcany na analizy poprawnego rozliczenia podatku od towarów i usług. Zasoby te mogłyby zostać przeznaczone na rozwój biznesu. W odpowiedzi na te problemy Instytut Podatków i Finansów Publicznych przygotowuje Nową Ustawę VAT – projekt przejrzysty, nowoczesny, szczelny i tworzony zgodnie z ideą law as code. Właśnie rozpoczęły się otwarte konsultacje społeczne dziesięciu dotychczas przygotowanych rozdziałów. Zgłaszać uwagi można do 13 marca 2026 r.

Co zawiera pierwsze dziesięć rozdziałów Nowej Ustawy VAT?
Struktura ustawy oraz jej spis treści zostały opracowane od podstaw. Przygotowane dotychczas rozdziały Nowej Ustawy VAT uwzględniają większość istotnych konstrukcji i mechanizmów systemu podatkowego.

Omówiono w nich:

  • przepisy ogólne oraz definicję podatnika,
  • przedmiot i podstawę opodatkowania,
  • zasady ustalania miejsca świadczenia,
  • zwolnienia z podatku,
  • stawki wraz z jeszcze bardziej uproszczoną matrycą.

Nowa Ustawa VAT jako „law as code”
Projekt powstaje zgodnie z innowacyjną ideą law as code. Co to oznacza w praktyce?

Przepisy są tworzone jednocześnie w dwóch formach:

  1. Tekstu prawnego – jasnego i prostego zapisu, który każdy może przeczytać i zrozumieć.
  2. Tekstu maszynowego (warstwy logicznej) – tego samego przepisu zapisanego w formie reguły logicznej lub pseudokodu.

Takie podejście umożliwia błyskawiczną analizę treści przez narzędzia informatyczne i sztuczną inteligencję. Zespół Nowej Ustawy VAT chce w ten sposób wyeliminować konieczność interpretowania niejasnych fragmentów – logika przepisu staje się w pełni zrozumiała także dla maszyn.

Do 13 marca można wziąć udział w konsultacjach projektu
Nowa Ustawa VAT to projekt społeczny, realizowany oddolnie przez Instytut Podatków i Finansów Publicznych. Zależy nam na opiniach, postulatach i sugestiach środowisk, które na co dzień pracują z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług.

Zapraszamy przedsiębiorców, księgowych oraz doradców podatkowych do zgłaszania uwag. Konsultacje potrwają do 13 marca 2026 r. (piątek). Uwagi i sugestie zmian można zgłaszać na adres: kontakt@nowaustawavat.pl

Gdzie można przeczytać dotychczas przygotowane przepisy? Wszystkie rozdziały są dostępne na stronie: Przepisy nowej ustawy VAT – Nowa Ustawa VAT Dokumenty można pobrać w wersji edytowalnej (Word) oraz w formacie PDF. Zachęcamy do aktywnego włączenia się w prace nad projektem!

Kontakt do Zespołu Nowej Ustawy VAT:
Zbigniew Makowski
Prezes Instytutu Podatków i Finansów Publicznych, główny autor projektu Nowe Ustawy VAT
zbigniew.makowski@nowaustawavat.pl

Aleksandra Prorok
Koordynator projektu, odpowiedzialna za komunikację i promocję Nowej Ustawy VAT.
aleksandra.prorok@nowaustawavat.pl

Materiały do pobrania:
Przepisy Nowej Ustawy VAT – 02.03.2026

Wersja do edycji:
Przepisy Nowej Ustawy VAT – 02.03.2026 

Tekst_nowa ustawa o VAT_wer rob_5

Podobne artykuły:

  • 14-03-2026

    Prawo do odliczenia VAT jest fundamentalnym prawem przysługującym podatnikowi. Jako że VAT jest z natury neutralny dla przedsiębiorców, podatek naliczony [...]

  • 13-03-2026

    Emocje związane z KSeF powoli opadają, natomiast nadal pojawia się sporo pytań. Zebraliśmy te najczęściej zadawane i staraliśmy się na [...]

  • 12-03-2026

    Kiedy kupujemy kawę w sklepie, herbatę do zaparzania w domu albo latte na wynos w kawiarni, rzadko zastanawiamy się nad [...]